Families van mensen die in Pakistan van godslastering worden beschuldigd, kunnen worden geconfronteerd met bedreigingen, ontheemding, financiële problemen en sociale uitsluiting, hoewel zij zelf nergens van worden beschuldigd. In statistieken over godslasteringszaken wordt doorgaans één persoon geteld: de beschuldigde.
Maar achter die ene persoon staan vaak ouders, echtgenoten, kinderen, broers en zussen van wie het leven door de beschuldiging eveneens ingrijpend verandert.
In officiële statistieken blijven zij meestal buiten beeld.
De eerste uren
Zodra een beschuldiging openbaar wordt, kunnen familieleden onmiddellijk gevaar lopen.
Buren waarschuwen hen.
Dreigende telefoontjes kunnen binnenkomen.
Menigten beginnen zich te verzamelen.
Gezinnen kunnen gedwongen worden halsoverkop te vertrekken met slechts datgene wat zij op dat moment kunnen meenemen.
Soms is er zelfs geen tijd om belangrijke bezittingen te verzamelen, zoals:
- identiteitsdocumenten;
- schooldiploma’s en andere belangrijke documenten;
- medicijnen;
- familiefoto’s;
- of spaargeld.
Wat begint als een beschuldiging tegen één persoon, kan zo binnen enkele uren het leven van een heel gezin ontwrichten.
Het verlies van de kostwinner
Wanneer de beschuldigde de belangrijkste kostwinner van het gezin is, kan een arrestatie onmiddellijk tot ernstige financiële problemen leiden.
Tegelijkertijd ontstaan er juist nieuwe kosten:
- advocaten;
- vervoer naar rechtbanken;
- bezoeken aan de gevangenis;
- verhuizing naar een veiligere plaats;
- en soms particuliere beveiliging.
Het gezin kan daardoor tegelijkertijd zijn belangrijkste inkomstenbron verliezen én met aanzienlijke extra uitgaven worden geconfronteerd.
Kinderen
Kinderen kunnen veel meer verliezen dan alleen financiële zekerheid.
Ze kunnen hun school verliezen.
Hun vrienden.
Hun dagelijkse routine.
Hun huis.
En het dagelijkse contact met een van hun ouders.
Wanneer een vader acht jaar in de gevangenis doorbrengt, verliest niet alleen hij acht jaar van zijn leven.
Zijn kinderen verliezen ook acht jaar met hun vader.
Wanneer het stigma ook de familie treft
Een beschuldiging van godslastering kan als een stigma aan familieleden blijven kleven.
Werkgevers kunnen bang zijn om hen in dienst te nemen.
Verhuurders kunnen weigeren hun woonruimte te verhuren.
Buren kunnen ieder contact met hen vermijden.
Een kind kan uiteindelijk in zijn omgeving simpelweg bekend komen te staan als:
‘de zoon van de godslasteraar’.
En toch is geen van deze familieleden zelf ergens van beschuldigd of strafrechtelijk vervolgd.
Een vrijspraak kan verloren jaren niet terugbrengen
Stel dat de beschuldigde uiteindelijk wordt vrijgesproken.
Tegen die tijd kan het gezin al jarenlang ontheemd zijn geweest of ondergedoken hebben geleefd.
Kinderen kunnen inmiddels volwassen zijn geworden.
Ouders kunnen zijn overleden.
Een huis of ander bezit kan verloren zijn gegaan.
De financiële positie van het gezin kan zo ernstig zijn beschadigd dat volledig herstel misschien nooit meer mogelijk is.
Een vrijspraak kan iemands juridische status herstellen.
Maar zij kan verloren jaren niet teruggeven.
Conclusie
Achter iedere godslasteringszaak gaan daarom in werkelijkheid twee geschiedenissen schuil.
De officiële geschiedenis is terug te vinden in rechtbankverslagen en juridische dossiers.
De onofficiële geschiedenis speelt zich af binnen het gezin.
Een volledig mensenrechtenarchief moet beide geschiedenissen bewaren.
Lees in Engels | Duits | Italiaans | Portugees
